11 maja 2020

Cukier najtańszy od 13 lat

Grzegorz Brycki

Kwiecień był trzecim z rzędu miesiącem spadku cen artykułów żywnościowych na świecie. Najbardziej potaniał cukier, ale ucierpieli także producenci oleju, mleka i mięsa.

Według Organizacji Narodów Zjednoczonych ds. Wyżywienia i Rolnictwa FAO ceny żywności na światowych rynkach w kwietniu 2020 r. spadły o 3,4 proc. w porównaniu z marcem. Licząc rok do roku żywność była tańsza o 3 proc. Powodem spadku cen żywności są konsekwencje pandemii koronawirusa, w tym towarzyszące im problemy logistyczne z dostawami żywności.

FAO oblicza zmianę cen żywności w oparciu o giełdowe notowania kilku podstawowych produktów: cukru, oleju roślinnego, mleka, mięsa i zboża. W kwietniu 2020 r., podobnie jak miesiąc wcześniej, najbardziej staniał cukier. Jego cena na rynkach obniżyła się w ciągu miesiąca aż o 14,6 proc., spadając do najniższego poziomu od 13 lat.

Bezpośrednim powodem spadku cen cukru jest pandemia koronawirusa, która ograniczyła światowy popyt na paliwa. W efekcie spadło też zapotrzebowanie na etanol, który dodawany jest paliw. Nie bez znaczenia był też drastyczny spadek cen ropy naftowej. Jej producenci muszą sami walczyć o przetrwanie. W efekcie poważne problemy mają też producenci biopaliw.

Z tego samego powodu w kwietniu taniał olej jadalny. Wartość indeksu FAO Vegetable Oil, na poziom którego wpływają m.in. notowania oleju palmowego, sojowego i rzepakowego spadła w kwietniu 2020 r. w porównaniu do marca o 5,2 proc.

Był to także zły czas dla producentów nabiału i mięsa. Indeks cen nabiału FAO Diary Price Index obniżył się o 3,6 proc. miesiąc do miesiąca, zaś indeks cen mięsa o 2,7 proc.

W obydwu przypadkach na ceny wpływało ograniczenie popytu w efekcie zamknięcia rynków HoReCa. Brak możliwości sprzedaży nabiału do restauracji, hoteli i branży kateringowej doprowadził do znacznego wzrostu zapasów masła i mleka w proszku. Ceny tych wyrobów obniżyły się w kwietniu 2020 r. na światowych giełdach o ponad 10 proc.

Producentom mięsa w kwietniu nie pomogło częściowe odbudowanie się popytu w Chinach. Zwiększone zakupy Chińczyków nie zrekompensowały efektu zamknięcia rynku HoReCa w Europie i Stanach Zjednoczonych. Według FAO spadek cen mięsa to także efekt ograniczenia zakupów przez klientów detalicznych, których dziesiątki milionów utraciło w ostatnich miesiącach dochody. Jedyną kategorią wyrobów, które nie staniały, były zboża. Jednak i w tym wypadku była to wypadkowa kilku spraw. Aż o 7,2 proc. podrożał ryż po tym, jak Wietnam w trosce o zapewnienie zapasów dla własnych obywateli wprowadził restrykcje w eksporcie. O 2,5 proc. wzrosły też ceny pszenicy w związku z niepokojem rynków, iż jeden z kluczowych producentów, Rosja, wyczerpie szybko swój kontyngent eksportowy. Z drugiej strony o 10 proc. spadły ceny kukurydzy, która wykorzystywana jest zarówno na pasze dla zwierząt, jak i do produkcji biopaliw.